Πώς η έλλειψη εργατικού δυναμικού λόγω της γήρανσης του πληθυσμού μπορεί να δράσει ως καταλύτης για τεχνολογική καινοτομία και αύξηση της παραγωγικότητας. Η μελέτη για το δημογραφικό με τη «σφραγίδα» του νομπελίστα οικονομικών επιστημών Daron Acemoglu.
Για δεκαετίες η παγκόσμια οικονομική κοινότητα βρίσκεται υπό τη σκιά ενός «δημογραφικού χειμώνα». Η αφήγηση είναι γνωστή και δυσοίωνη: η υπογεννητικότητα και η γήρανση του πληθυσμού οδηγούν αναπόφευκτα σε οικονομική στασιμότητα, κατάρρευση των συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης και μαρασμό της καινοτομίας.
Ωστόσο, μια πρόσφατη μελέτη κορυφαίων οικονομολόγων, όπως ο νομπελίστας Daron Acemoglu, έρχεται να ανατρέψει αυτό το αφήγημα, υποστηρίζοντας ότι μια μικρότερη και γηραιότερη κοινωνία δεν αποτελεί το τέλος της ευημερίας, αλλά μια ευκαιρία για μια νέα εποχή παραγωγικότητας.
Το δημογραφικό…. αλλιώς
Η παραδοσιακή οικονομική θεωρία υποστηρίζει ότι η πληθώρα εργατικού δυναμικού είναι απαραίτητη για την ανάπτυξη. Εάν ο πληθυσμός μειώνεται, υποστηρίζουν οι λιγότεροι αισιόδοξοι, το ΑΕΠ συρρικνώνεται και η οικονομική δυναμική εξασθενεί. Η μελέτη των Acemoglu, Autor, Beirne και Scott αμφισβητεί αυτή τη σχέση, αποδεικνύοντας ότι οι οικονομίες διαθέτουν ενδογενείς μηχανισμούς προσαρμογής που ενεργοποιούνται ακριβώς όταν το εργατικό δυναμικό συρρικνώνεται.
«Τα ευρήματά μας αμφισβητούν τον επικρατούντα πεσιμισμό: τα χαμηλότερα ποσοστά γεννήσεων, καθώς και η γήρανση και η μείωση του πληθυσμού έχουν αυξήσει —και όχι μειώσει— το ΑΕΠ ανά εργαζόμενο», γράφουν οι συγγραφείς της μελέτης.