Έρευνα σε 7.500 νέους από 9 χώρες στο Οικονομικό Φόρουμ Δελφών 2026 – Τι δείχνουν τα τελευταία στοιχεία για τους εφήβους στην Ευρώπη
Λίγες μόλις εβδομάδες πριν από τις Πανελλαδικές, το γνώριμο σκηνικό του «σκυμμένου στο βιβλίο» μαθητή φαίνεται να διαφοροποιείται. Το κινητό επάνω στο γραφείο και το τετράδιο με τις σημειώσεις ‘συναγωνίζεται’ συχνά με το σκρολάρισμα: reels, TikTok βίντεο, YouTube explainers και «study influencers», συνθέτουν την καθημερινότητα της προετοιμασίας.
Τελικά, τα social media υπονομεύουν το διάβασμα ή μπορούν και να το βοηθήσουν;
Τί λένε οι υποψήφιοι
«Μπαίνω στο TikTok για να δω ένα βίντεο Φυσικής και καταλήγω να χαζεύω για μισή ώρα. Κάποιες φορές βοηθάει αλλά πιο συχνά με πετάει εκτός προγράμματος», αναφέρει ο Κ. ενώ ένας συμμαθητής του προσθέτει: «Στο YouTube έχω καταλάβει πράγματα, που δεν είχα καταλάβει ούτε στο σχολείο, ούτε στο φροντιστήριο. Αλλά θέλει πειθαρχία αλλιώς χάνεσαι». Η Μ. σκρολάρει, όχι όμως χωρίς ενοχές: «Νιώθω τύψεις όταν πιάνω το κινητό, γιατί ξέρω ότι χάνω χρόνο. Είναι σαν να χρειάζομαι ένα διάλειμμα, που όμως δεν τελειώνει ποτέ». «Δυσκολεύομαι να διαβάσω συνεχόμενα δύο ώρες. Με βοηθάει να βλέπω μικρά βίντεο, αν και μετά δυσκολεύομαι να συγκεντρωθώ στο βιβλίο», θα πει υποψήφιος του 1ου Πεδίου ενώ κάποιος άλλος αναφέρει: «Έχω δει άπειρα βίντεο με “πώς να γράψεις έκθεση 20”. Στην πράξη όμως, όταν κάθομαι να γράψω, δεν είναι τόσο απλό». Για αυτήν ακριβώς την ψευδαίσθηση της μάθησης, ο Α. λέει: «Βλέπω ένα βίντεο και λέω “το κατάλαβα”. Μετά ανοίγω το βιβλίο και συνειδητοποιώ ότι δεν μπορώ να το εξηγήσω». Η Ε. έχει επιλέξει την αποστασιοποίηση: «Έχω σβήσει το TikTok μέχρι να δώσω. Ήταν ο μόνος τρόπος να συγκεντρωθώ πραγματικά» αλλά οι φίλες της αναφέρουν: «Ακόμα και όταν δεν θέλω να μπω, μου στέλνουν φίλοι βίντεο “δες αυτό, πέφτει σίγουρα”. Και τελικά μπαίνω», αναφέρουν. Υπάρχουν τέλος και κάποιοι, που παραδέχονται την εξάρτηση: «Για να είμαι ειλικρινής, το κινητό είναι το μεγαλύτερο εμπόδιο στο διάβασμα αλλά και το πρώτο πράγμα, που πιάνω όταν κουράζομαι».
Η online ζωή των μαθητών και τα social media ως εργαλεία μάθησης
Η γενιά των υποψηφίων του 2026 δεν γνώρισε ποτέ έναν κόσμο χωρίς social media. Σχεδόν όλοι οι έφηβοι στην Ευρώπη χρησιμοποιούν καθημερινά πλατφόρμες όπως TikTok, YouTube και Instagram με ένα σημαντικό ποσοστό αυτών, να αφιερώνει πολλές ώρες καθημερινά σε αυτές.
3 στους 4 εφήβους στην Ελλάδα δυσκολεύονται να διαχειριστούν τον χρόνο τους online, όπως προκύπτει από πρόσφατη έρευνα του Ιδρύματος Vodafone και της Save the Children για την ψηφιακή ευημερία των εφήβων στην Ευρώπη, η οποία παρουσιάστηκε στο πλαίσιο του Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών (22-25 Απριλίου 2026).
Σημειώνεται, ότι στη συγκεκριμένη έρευνα συμμετείχαν περισσότερα από 7.500 άτομα ηλικίας 13–18 ετών από εννέα ευρωπαϊκές χώρες. Η δυσκολία των εφήβων να διαχειριστούν την ψηφιακή τους καθημερινότητα και την online ανεξαρτησία τους αποτέλεσε κεντρικό συμπέρασμα.
Διαβάστε περισσότερα στο δημοσίευμα του protothema.gr πατώντας ΕΔΩ.