8 Ιουλίου 1839
Γεννιέται ο πρώτος δισεκατομμυριούχος του κόσμου και ο άνθρωπος που έκανε το όνομά του συνώνυμο του πλούτου, John D. Rockefeller.
Εάν η ανάδειξη του Elon Musk σε τρισεκατομμυριούχο –έστω και πρόσκαιρα- μετά την είσοδο της SpaceX στο χρηματιστήριο, προκάλεσε έντονες αντιδράσεις ανά τον κόσμο, κάτι παρόμοιο συνέβη και όταν ο Rockefeller έγινε ο πρώτος δισεκατομμυριούχος του κόσμου, στις 29 Σεπτεμβρίου του 1916.
Σήμερα, ο πλανήτης μετρά τουλάχιστον 3.300 δισεκατομμυριούχους, αλλά έως την ημέρα εκείνη, δεν είχε ούτε έναν.
Όμως αφότου η μετοχή της πετρελαϊκής εταιρείας Standard Oil ξεπέρασε τα 2.000 δολάρια, οι New York Times έγραψαν στο πρωτοσέλιδό τους εκείνο το πρωινό ότι ο βαρόνος του πετρελαίου John D. Rockefeller είχε γίνει ο πρώτος δισεκατομμυριούχος της Αμερικής (και σίγουρα του κόσμου).
Ένα δισεκατομμύριο δολάρια το 1916 αντιστοιχεί σε 30 δισεκατομμύρια δολάρια σε σημερινά χρήματα.
Όπως ακριβώς συνέβη και με τον Elon Musk τις τελευταίες εβδομάδες, η κοινή γνώμη εμφάνισε τότε μια εμμονή με τον πλούτο. Όπως θα διαπίστωνε κανείς και σήμερα, φάνηκε να τον επιθυμεί, αλλά και να μισεί τις υπερβολές του, καθώς πολύ πριν καθιερωθεί η λίστα του Forbes, την εποχή εκείνη δημοσιεύονταν οι λίστες με τους πλουσιότερους.
Ο ίδιος ο John D. Rockefeller, πάντως, δεν έδωσε τόση σημασία στην ημέρα που έγινε δισεκατομμυριούχος. Για την ακρίβεια, δεν γιόρταζε ιδιαίτερα ούτε και τα γενέθλιά του.
Προτιμούσε να γιορτάζει αυτήν που αποκαλούσε «ημέρα δουλειάς» στις 26 Σεπτεμβρίου κάθε χρόνου. Αυτή την ημέρα, το 1855, μια εμπορική επιχείρηση του Κλίβελαντ, η Hewitt and Tuttle, προσέλαβε τον έφηβο τότε Rockefeller ως βοηθό λογιστή. Ο μετέπειτα πλουσιότερος άνθρωπος του κόσμου θεωρούσε, λοιπόν, ότι η ημέρα που μπήκε στον κόσμο των επιχειρήσεων ήταν πιο σημαντική και από την ημέρα που ήρθε στη ζωή. «Όλο μου το μέλλον φαινόταν να εξαρτάται από εκείνη την ημέρα. Συχνά τρέμω όταν κάνω στον εαυτό μου την ερώτηση: Και εάν δεν είχα πάρει τη δουλειά;», θα έλεγε κάποτε.
Τα πρώτα χρόνια της ζωής του, σε μια μικρή πόλη της δυτικής Νέας Υόρκης μάλλον δεν προμήνυαν την μετέπειτα εξέλιξή του.
Όμως ο Rockefeller μπήκε στις business του πετρελαίου, που τότε άνθιζαν, το 1863, επενδύοντας σε ένα διυλιστήριο στο Οχάιο.
Το 1870 ίδρυσε την Standard Oil, η οποία στις αρχές της επόμενης δεκαετίας ήλεγχε το 90% των αμερικανικών διυλιστηρίων και αγωγών πετρελαίου.
Ο Rockefeller εφάρμοσε τεχνικές που μεταμόρφωσαν τη βιομηχανία του πετρελαίου. Την εποχή εκείνη, η βασική ζήτηση ήταν για κηροζίνη. H διαδικασία της διύλισης για τη μετατροπή του αργού πετρελαίου σε κηροζίνη παράγει πολλά υπο-προϊόντα, τα όποια όλοι τότε είχαν για πέταμα. Όμως, ο Rockefeller βρήκε σε αυτά μία φλέβα χρυσού.
Πουλούσε την παραφίνη σε αυτούς που φτιάχνουν κεριά και την βαζελίνη στις εταιρείες ιατρικών προμηθειών. Άλλα υπο-προϊόντα πωλούνταν ως υλικά για το στρώσιμο των δρόμων.
Ο Rockefeller απαιτούσε εκπτώσεις από τους σιδηροδρόμους, έφτιαχνε τα δικά του βαρέλια και χρησιμοποιούσε κάθε μέθοδο για να μειώσει την τελική τιμή του πετρελαίου για τους πελάτες τους. Το αποτέλεσμα ήταν ότι τα κέρδη του εκτινάχθηκαν και οι ανταγωνιστές του εξολοθρεύθηκαν ένας-ένας.
Οι επικριτές του τον κατηγόρησαν ότι χρησιμοποιούσε ανήθικες πρακτικές για να βγάλει από τη μέση τους ανταγωνιστές και να κερδίσει το μονοπώλιο. Το 1911, το αμερικανικό Ανώτατο Δικαστήριο έκρινε ότι η Standard Oil είχε παραβιάσει τους αντιμονοπωλιακούς νόμους και διέταξε τη διάλυσή της. Η εταιρεία έσπασε σε περισσότερα από 30 κομμάτια.
Για να καταλάβει κανείς το μέγεθος της πετρελαϊκής του αυτοκρατορίας, αρκεί να αναλογιστεί ότι από τα κομμάτια της Standard Oil γεννήθηκαν οι εταιρείες που πρωταγωνιστούν μέχρι και σήμερα στη βιομηχανία αυτή: BP, Exxon, ConocoPhillips και Chevron, μεταξύ άλλων.
Μάλιστα, η δικαστική απόφαση για τη διάλυση του πετρελαϊκού μονοπωλίου του κατέληξε να τον κάνει… ακόμα πλουσιότερο. Ο Rockefeller κατείχε το ένα τέταρτο των μετοχών της Standard Oil μετά τη συνταξιοδότησή του. Και καθώς τα μεμονωμένα κομμάτια στα οποία έσπασε η εταιρεία άξιζαν πλέον περισσότερα από ό,τι η Standard Oil όταν ήταν μία επιχείρηση, ο Rockefeller έφτασε το 1916, όταν έγινε δισεκατομμυριούχος, να διαθέτει περιουσία που άγγιζε το 2% ολόκληρης της αμερικανικής οικονομίας.
Ο τεράστιος πλούτος του και η επιτυχία του τον έβαλαν στο στόχαστρο δημοσιογράφων, πολιτικών και άλλων, που τον παρουσίασαν σαν το σύμβολο της απληστίας του επιχειρείν.
Διαβάστε περισσότερα στο δημοσίευμα του moneyreview.gr πατώντας ΕΔΩ.
