Την έντονη ανησυχία του για τις επιπτώσεις από το υψηλό ενεργειακό κόστος, την ακρίβεια και τη συρρίκνωση της αγοραστικής δύναμης εξέφρασε ο πρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών, Γιάννης Χατζηθεοδοσίου, μιλώντας στην τηλεόραση BEST. Όπως υπογράμμισε, η κατάσταση που διαμορφώνεται δεν αφορά μόνο την τσέπη των καταναλωτών, αλλά συνολικά τη λειτουργία της οικονομίας και ιδιαίτερα τη βιωσιμότητα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Αναφερόμενος στις τιμές των καυσίμων, στάθηκε στη διαφορά μεταξύ της διεθνούς τιμής του πετρελαίου και της τιμής που πληρώνει ο Έλληνας καταναλωτής στην αντλία. Όπως σημείωσε, η τιμή του πετρελαίου κινείται σήμερα σε χαμηλότερα επίπεδα σε σχέση με την περίοδο του 2008, όταν είχε φτάσει περίπου στα 146-147 δολάρια το βαρέλι, ενώ η αμόλυβδη τότε ήταν σημαντικά φθηνότερη από τα σημερινά επίπεδα.
«Με τα καύσιμα δημιουργούμε τα προϊόντα, με τα καύσιμα μεταφέρουμε τα προϊόντα, άρα, εκτός από το αυτονόητο που βλέπουμε, μιλάμε για έναν πληθωρισμό. Για να αγοράσει τα προϊόντα είναι ακριβότερα. Αντιλαμβάνεστε ότι πέρα από την πίεση των οικογενειών, πόσο μας αφορά εμάς, και με τι χρήματα έχει να διαθέσει για να μπορεί να καταναλώσει στις επιχειρήσεις μας.» Ο κ. Χατζηθεοδοσίου άσκησε κριτική στην επιλογή επιβολής πλαφόν σε πρατήρια και εμπόρους, υποστηρίζοντας ότι απαιτείται έλεγχος σε ολόκληρη την αλυσίδα διαμόρφωσης των τιμών. «Λέει θα βάλω πλαφόν στα πρατήρια, θα βάλω πλαφόν στους εμπόρους, αλλά δεν βάζει στα διυλιστήρια. Τα διυλιστήρια, κύριε Κανελόπουλε, με βάση τις δικές τους εκθέσεις, έχουν πενταπλασιάσει τα κέρδη τους τα τελευταία 7 χρόνια.»
Παράλληλα, επανέφερε την πρόταση για μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα καύσιμα, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για μέτρο που θα μπορούσε να δώσει άμεση ανάσα σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις. «Αν θυμάστε στην εκπομπή σας την προηγούμενη φορά είπα “ζήτησε άδεια για το ότι του δώσανε”, γιατί οι αντίστοιχες χώρες που ζητήσαν, το δώσανε. Όταν μάλιστα παρουσιάζεις πλεόνασμα μέσω των έμμεσων φόρων που έχουμε, 13 δισεκατομμύρια, ασφαλώς και θα σε δώσουν. Δεν τις ζήτησες.»
«Η ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΒΑΣΗ ΟΛΟΚΛΗΡΗΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ»
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο ενεργειακό ζήτημα, επισημαίνοντας ότι οι επιπτώσεις από τις υψηλές τιμές δεν περιορίζονται στον λογαριασμό του ρεύματος ή στο κόστος της βενζίνης. «Με τα καύσιμα δημιουργούμε τα προϊόντα. Με τα καύσιμα μεταφέρουμε τα προϊόντα», ανέφερε χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι η αύξηση του ενεργειακού κόστους μεταφέρεται σταδιακά σε όλη την αλυσίδα παραγωγής και διακίνησης και τελικά στις τιμές των προϊόντων. Στο ίδιο πλαίσιο, αναφέρθηκε και στην ηλεκτρική ενέργεια, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα διαθέτει σημαντική παραγωγή από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, χωρίς όμως, όπως υποστήριξε, αυτό να αποτυπώνεται αντίστοιχα στο κόστος που επωμίζονται καταναλωτές και επιχειρήσεις. «Η Ελλάδα όντως είναι στην τρίτη θέση στην Ευρώπη σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Παράγουμε το 45% και πάνω της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές του ρεύματος. Παρ’ όλα αυτά, έχουμε την ακριβότερη ενέργεια στην Ευρώπη.» Έθεσε, μάλιστα, το ζήτημα του τρόπου λειτουργίας της αγοράς ενέργειας και της ανάγκης για περισσότερη αποθήκευση, αναφερόμενος ειδικότερα στις μπαταρίες. «Και το δεύτερο που αξίζει τον κόπο να πω, είναι οι λεγόμενες μπαταρίες. Αυτό είναι ένα από τα περίεργα. Η Βουλγαρία, που δεν παράγει τόσο πολύ από ανανεώσιμες πηγές, έβαλε μπαταρίες. Εμείς δεν βάλαμε μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης για μπαταρίες.»
ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗ ΓΙΑ ΝΕΟ ΚΥΜΑ ΙΔΙΩΤΙΚΟΥ ΧΡΕΟΥΣ
Ιδιαίτερα ανησυχητική ήταν η αναφορά του στο ιδιωτικό χρέος. Ο πρόεδρος του ΕΕΑ προειδοποίησε ότι η αύξηση του κόστους λειτουργίας, σε συνδυασμό με τη μείωση του τζίρου, μπορεί να δημιουργήσει νέες ληξιπρόθεσμες οφειλές προς την ΑΑΔΕ και τον ΕΦΚΑ. «Θα μιλήσουμε το επόμενο διάστημα για αύξηση του ιδιωτικού χρέους. Όπως σήμερα, θυμίζω, είναι 250 δισεκατομμύρια, όσο είναι τα έσοδα της χώρας. Και θα δούμε να εκτινάσσονται νέα χρέη στην ΑΑΔΕ, νέα χρέη στην εφορία, εξαιτίας ακριβώς της αύξησης του κόστους.» Όπως σημείωσε, το ιδιωτικό χρέος βρίσκεται ήδη σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα και υπάρχει κίνδυνος να αυξηθεί περαιτέρω εάν οι επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά συνεχίσουν να αντιμετωπίζουν ταυτόχρονα αυξημένα έξοδα και μειωμένη αγοραστική δυνατότητα.
Στο επίκεντρο, σύμφωνα με τον ίδιο, βρίσκονται κυρίως οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, οι οποίες καλούνται να απορροφήσουν ένα μεγάλο μέρος των αυξήσεων, την ώρα που δεν έχουν τη δυνατότητα να αυξήσουν αντίστοιχα τις τιμές ή να μετακυλίσουν πλήρως το κόστος στον καταναλωτή. «Ο φούρναρης, ο εστιάτορας, ο ζαχαροπλάστης, όλοι αυτοί ανεβάζουν το κόστος λειτουργίας πάρα πολύ. Μειώνεται ο τζίρος τους.»
ΟΙ ΕΞΑΓΓΕΛΙΕΣ ΤΗΣ ΔΕΘ ΚΑΙ ΤΟ «ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΜΑΞΙΛΑΡΙ»
Ο κ. Χατζηθεοδοσίου σχολίασε και τις εξαγγελίες που έγιναν από την κυβέρνηση στη ΔΕΘ, εκφράζοντας την άποψη ότι τα μέτρα στήριξης και τα επιδόματα δεν αρκούν για να αντιμετωπιστούν οι διαρθρωτικές πιέσεις που αντιμετωπίζει η οικονομία. «Όταν ξεκίνησε η ΔΕΘ, επειδή εγώ τα παρακολουθώ, είπε ότι έχω ένα δισεκατομμύριο. Μετά έγινε ένα 200, μετά ένα 700, μετά δύο 200, λόγω της πίεσης που είχαν τα κόμματα.» Με χαρακτηριστικό τρόπο αναφέρθηκε στις διαδοχικές αναφορές σε διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο, υποστηρίζοντας ότι το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο πόσα χρήματα υπάρχουν, αλλά από πού προέρχονται και πώς αξιοποιούνται. «Ο δημοσιονομικός χώρος εξαρτάται από ποιους θα παίρνεις και ποιους θα δίνεις.» Σύμφωνα με τον ίδιο, η αντιμετώπιση της ακρίβειας απαιτεί παρεμβάσεις που θα μειώσουν πραγματικά το κόστος για νοικοκυριά και επιχειρήσεις και όχι μόνο προσωρινές ενισχύσεις.«Τα τέσσερα καρτέλ στη χώρα, αν πληρώσουν αυτά που πληρώνει ο Έλληνας φορολογούμενος, θα βρει εύκολα 7 με 8 δισ. για να μπορεί να μοιράσει τον κόσμο.»
Η ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΙΣ ΤΡΑΠΕΖΕΣ
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην κερδοφορία των τραπεζών, θέτοντας το ζήτημα της συνεισφοράς τους στην προσπάθεια στήριξης της οικονομίας. Ο πρόεδρος του ΕΕΑ επικαλέστηκε τα κέρδη του τραπεζικού συστήματος και τις διανομές μερισμάτων, υποστηρίζοντας ότι, όταν αναζητούνται πόροι για τη στήριξη της κοινωνίας και των επιχειρήσεων, θα πρέπει να εξετάζεται συνολικά πού υπάρχουν περιθώρια για πρόσθετη συνεισφορά. «Δεν μπορείς οι τράπεζες να δηλώνουν 5,5 δισεκατομμύρια κέρδη και μοίρασαν, προσέξτε, μερίσματα 3,5 δισ. Αυτό είναι αδιανόητο». Παράλληλα, κάλεσε την κυβέρνηση να εξετάσει συνολικά τα κέρδη και τις τιμές σε κρίσιμους τομείς της οικονομίας, όπως η ενέργεια, τα καύσιμα και τα τρόφιμα.
Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ
Το βασικό μήνυμα του κ. Χατζηθεοδοσίου ήταν ότι η πίεση στις ΜμΕ δεν μπορεί να εξετάζεται απομονωμένα από την κατάσταση των νοικοκυριών. Όταν ο καταναλωτής πληρώνει περισσότερα για καύσιμα, ρεύμα, θέρμανση και βασικά αγαθά, περιορίζει ταυτόχρονα τα χρήματα που μπορεί να διαθέσει στην αγορά. Την ίδια στιγμή, οι επιχειρήσεις βλέπουν το λειτουργικό τους κόστος να αυξάνεται, ενώ η κατανάλωση πιέζεται. Το αποτέλεσμα, όπως προειδοποίησε, μπορεί να είναι ένας φαύλος κύκλος: υψηλότερο κόστος, χαμηλότερος τζίρος, νέες οφειλές και περαιτέρω πίεση στη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων.
Κλείνοντας, ο πρόεδρος του ΕΕΑ προειδοποίησε ότι ο επερχόμενος χειμώνας ενδέχεται να είναι δύσκολος όχι μόνο λόγω του κόστους θέρμανσης, αλλά για το σύνολο της οικονομίας. «Ο χειμώνας που έρχεται δεν θα είναι δύσκολος μόνο για αυτό που λένε όλοι. Θα είναι δύσκολος παντού στην οικονομία, γιατί, εξηγώ, ενέργεια σημαίνει παραγωγή, σημαίνει μεταφορά, σημαίνει τα πάντα. Εάν δεν τιθασευτούν οι τιμές ενέργειας, τότε θα δούμε ένα μπαράζ αυξήσεων παντού. Ενέργεια σημαίνει παραγωγή, σημαίνει μεταφορά, σημαίνει τα πάντα», ήταν το χαρακτηριστικό μήνυμά του, επισημαίνοντας ότι εάν δεν υπάρξει ουσιαστική αποκλιμάκωση του ενεργειακού κόστους, οι πληθωριστικές πιέσεις και η μείωση της αγοραστικής δύναμης θα συνεχίσουν να επηρεάζουν νοικοκυριά, καταναλωτές και μικρομεσαίες επιχειρήσεις. «Πληθωρισμός σημαίνει, πάρα πολύ απλά, μείωση αγοραστικής δύναμης.»