Πέμπτη
25
Απρίλιος
TOP

Τι μας λείπει και δεν έχουμε σύστημα προειδοποίησης σεισμών στην Ελλάδα

Ο σεισμολόγος Γεράσιμος Παπαδόπουλος αποκαλύπτει στο Magazine τι μάς λείπει και δεν έχουμε σύστημα προειδοποίησης σεισμών στην Ελλάδα. Η Ιαπωνία είναι το πιο επιρρεπές, σε σεισμούς, έθνος του πλανήτη. Αυτό έχει να κάνει με το γεγονός ότι ‘απλώνεται’ κατά μήκος του ιαπωνικού αρχιπελάγους, όπου συναντώνται πολλές ωκεάνιες και ηπειρωτικές πλάκες.

Θα θυμάσαι ότι στη λίστα με τις πιο σεισμογενείς χώρες είναι και η Ελλάδα, καθώς ‘κάθεται’ στο όριο μεταξύ της ευρασιατικής και της αφρικανικής πλάκας. Βέβαια, εμείς δεν είμαστε καν στο ΤΟΡ10 -παρεμπιπτόντως, η Τουρκία είναι στο Νο9. Γεγονός που δεν δικαιολογεί ότι δεν έχουμε καν σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης των πολιτών. Από την άλλη, οι Ιάπωνες διαθέτουν το πιο εξελιγμένο του είδους.

Ανιχνεύει το πρώτο κύμα που είναι ασθενές (δεν το αισθανόμαστε οι άνθρωποι) και όπως λέει στο Magazine ο Γεράσιμος Παπαδόπουλος «προειδοποιεί τον κόσμο για την άφιξη του δεύτερου που κατά κανόνα είναι το ισχυρό και καταστροφικό».

Ο διευθυντής ερευνών στο Γεωδυναμικό Ινστιτούτο του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, ο οποίος ασχολείται με τη σεισμολογία και την επιστήμη των τσουνάμι από το 1982, βρίσκεται το τελευταίο δίμηνο μήνα στην Ιαπωνία.

Είναι προσκεκλημένος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Tohoku του Σεντάι, εκ των κορυφαίων του κόσμου σε θέματα φυσικών καταστροφών.

Ο λόγος της επίσκεψης του ήταν μεν, επιμορφωτικός, ωστόσο όσα βλέπει να συμβαίνουν τις τελευταίες ώρες, μετά το σεισμό των 7.6 Ρίχτερ «είναι πολύ μεγάλο σχολείο, ακόμα και για τους πιο έμπειρους σεισμολόγους».

Προφανώς και όταν επιστρέψει θα ετοιμάσει έκθεση για όσα μπορούν να αλλάξουν στην Ελλάδα, της μηδενικής πρόληψης σε επίπεδο προειδοποίησης των πολιτών για σεισμούς.

Αρχής γενομένης από το Σύστημα Προειδοποίησης Σεισμού των Ιαπώνων που ήξεραν τι θα γίνει πριν γίνει, αλλά και όσα πρέπει να κάνουν σε πρώτο χρόνο, ώστε να προφυλαχθούν.

«ΣΤΙΣ 4.11 ΑΡΧΙΣΑΝ ΝΑ ΧΤΥΠΟΥΝ ΣΕ ΜΙΑ ΜΕΓΑΛΗ ΑΙΘΟΥΣΑ, ΜΕ ΠΑΡΑ ΠΟΛΥ ΚΟΣΜΟ, ΟΛΑ ΤΑ ΚΙΝΗΤΑ. ΗΤΑΝ Η ΕΠΙΣΗΜΗ ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΑΠΩΝΙΚΗ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΤΙ ΕΠΕΡΧΕΤΑΙ ΙΣΧΥΡΟΣ ΣΕΙΣΜΟΣ. ΥΠΗΡΧΕ ΚΑΙ Η ΟΔΗΓΙΑ ΝΑ ΜΕΙΝΟΥΜΕ ΗΡΕΜΟΙ ΚΑΙ ΝΑ ΚΑΛΥΦΘΟΥΜΕ.

Μετά περίπου 45” αισθανθήκαμε τα σεισμικά κύματα. Ακολούθησε μήνυμα προειδοποίησης για τσουνάμι. Είναι εντυπωσιακό πως χτύπησαν όλα τα κινητά, όπως και ότι ο κόσμος έμεινε ήρεμος. Δεν άρχισαν οι άνθρωποι να τρέχουν πανικόβλητοι και να ουρλιάζουν. Έκαναν ό,τι έλεγαν οι οδηγίες».

Το δευτερόλεπτο που έλαβαν οι πολίτες την προειδοποίηση, την έλαβε και το κρατικό κανάλι που αυτομάτως διέκοψε το πρόγραμμα για τη μετάδοση του.

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΕΙΣΜΟΥ

Το Earthquake Early Warnings υπάρχει στην Ιαπωνία από το 2007.

Ήταν έτοιμο τον Αύγουστο εκείνου του έτους. Δυο μήνες αργότερα, η Μετεωρολογική Υπηρεσία της χώρας (Japan Meteorological Agency -JMA) το διέθεσε σε διάφορα μέσα ενημέρωσης, ενημερώνοντας ότι «το νέο σύστημα εκδίδει έγκαιρες ειδοποιήσεις μόλις αρχίζει ένας σεισμός, παρέχοντας πολύτιμα δευτερόλεπτα στους ανθρώπους για να προστατευτούν πριν φτάσουν οι ισχυροί σεισμοί».

Όπως λέει ο κύριος Παπαδόπουλος «ο σεισμός έγινε στις 4.10 το απόγευμα -εκείνη την στιγμή έσπασε το ρήγμα. Για να φτάσει το σεισμικό κύμα εκεί όπου βρισκόμασταν χρειαζόταν από 1.30 έως το πολύ δυο λεπτά.

Ήταν το διάστημα στο οποίο λάβαμε την προειδοποίηση».

Η πρώτη μεγάλη δοκιμή δεν ήταν απόλυτα επιτυχημένη

Το Μάρτιο του 2011 έπληξε τα βορειοανατολικά της χώρας ένας από τους φονικότερους σεισμούς του πλανήτη, μεγέθους 9.0 Ρίχτερ. Ακολούθησε τσουνάμι (οι πολίτες ενημερώθηκαν για αυτό 3 λεπτά μετά το σεισμό), με το συνδυασμό να προκαλεί το θάνατο 10.000 ανθρώπων, ενώ χιλιάδες άλλοι εξαφανίστηκαν.

Είχε τονιστεί ότι χωρίς το Σύστημα Έγκαιρης Προειδοποίησης οι απώλειες θα ήταν πολλές περισσότερες. Όπως και ότι υπήρχαν προβλήματα με την εκτίμηση της σοβαρότητας του τσουνάμι και τη σχετική πληροφόρηση του κοινού.

Tην Πρωτοχρονιά του 2024 επιβεβαιώθηκε πως οι καθ’ ύλην αρμόδιοι είχαν δουλέψει επί των ελλείψεων του πιο εξελιγμένου συστήματος προειδοποίησης σεισμού που υπάρχει στον κόσμο.

ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

Όπως αναφέρεται στην ιστοσελίδα της JMA «το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης σεισμών παρέχει εκ των προτέρων ανακοίνωση των εκτιμώμενων σεισμικών εντάσεων και της αναμενόμενης ώρας άφιξης του κύριου κύματος.

Αυτές οι εκτιμήσεις βασίζονται σε άμεση ανάλυση της εστίας και του μεγέθους του σεισμού χρησιμοποιώντας δεδομένα κυματομορφής που παρατηρούνται από σεισμογράφους, κοντά στο επίκεντρο».

Πώς λειτουργεί το Σύστημα Προειδοποίησης Σεισμού της Ιαπωνίας JMA

Πιο συγκεκριμένα, το σύστημα ανιχνεύει δονήσεις, υπολογίζει το επίκεντρο ενός σεισμού και στέλνει σύντομες προειδοποιήσεις από τους 1.000 και πλέον σεισμογράφους που είναι διάσπαρτοι σε όλη τη χώρα, ένα από τα πιο επιρρεπή σε σεισμό έθνη στον πλανήτη.

ΠΟΙΟΙ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

Η έγκαιρη προειδοποίηση για τους σεισμούς στοχεύει στον μετριασμό των ζημιών που σχετίζονται με το σεισμό, επιτρέποντας αντίμετρα όπως

  • η άμεση επιβράδυνση των τρένων που τρέχουν με 500 χιλιόμετρα την ώρα, στις περιφέρειες κοντά στην εστία του σεισμού (μεταφέρουν χιλιάδες κόσμου καθημερινά),
  • ο έλεγχος των ανελκυστήρων για να μην εγκλωβιστούν άνθρωποι,
  • η πρόληψη για οδικά ατυχήματα,
  • η ειδοποίηση σχολείων και άλλων χώρων με πολλούς ανθρώπους, ώστε και να γίνει σωστή εκκένωση,
  • η διακοπή των γραμμών παραγωγής, για να μετριαστούν οι ζημιές,
  • η διακοπή εργασιών που ενέχουν υψηλό ποσοστό κινδύνου.

Επιτρέπει στους ανθρώπους να προστατεύονται γρήγορα σε διάφορα περιβάλλοντα όπως εργοστάσια, γραφεία, σπίτια και κοντά σε γκρεμούς.

Τονίστηκε ότι «η περίοδος μεταξύ της έγκαιρης προειδοποίησης σεισμού και της άφιξης ισχυρών δονήσεων είναι πολύ σύντομη, δηλαδή θέμα δευτερολέπτων (ή μεταξύ πολλών δευτερολέπτων και μερικών δεκάδων δευτερολέπτων).

Κατά συνέπεια, οι περιοχές που βρίσκονται κοντά στο επίκεντρο του σεισμού ενδέχεται να μην λάβουν τη μετάδοση έγκαιρης προειδοποίησης σεισμού πριν χτυπήσουν ισχυροί σεισμοί.

Σημειώθηκε και ότι «υπάρχουν όρια στην ακρίβεια της έγκαιρης προειδοποίησης σεισμού, όπως η εκτιμώμενη σεισμική ένταση.

Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι το σύστημα εξαρτάται αναγκαστικά από πολύ βραχυπρόθεσμα δεδομένα.

Λάβετε υπόψη αυτές τις δυνατότητες και τους περιορισμούς, όταν ανταποκρίνεστε στις έγκαιρες προειδοποιήσεις σεισμών».

ΠΟΙΟΙ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

Προφανώς και η επίσημη μετεωρολογική αρχή της Ιαπωνίας αναφέρει και τους περιορισμούς του συστήματος που διαθέτει, για την έγκαιρη προειδοποίηση.

  1. Timing: το χρονικό διάστημα από την ανακοίνωση μιας έγκαιρης προειδοποίησης σεισμού μέχρι την άφιξη των κύριων δονήσεων είναι πολύ σύντομο, δηλαδή θέμα δευτερολέπτων. Σε περιοχές που βρίσκονται κοντά στο επίκεντρο του σεισμού, η προειδοποίηση ενδέχεται να μην μεταδοθεί πριν χτυπήσουν ισχυροί σεισμοί.
  2. False Alarm: όταν χρησιμοποιείτε δεδομένα από έναν μόνο σεισμογράφο, ενδέχεται να προκύψουν ψευδείς έγκαιρες προειδοποιήσεις σεισμού, ως αποτέλεσμα θορύβου από ατυχήματα, κεραυνούς ή αστοχία συσκευής.
  3. Εκτίμηση μεγέθους: υπάρχουν όρια στην ακρίβεια της εκτίμησης του μεγέθους, ειδικά για μεγάλους σεισμούς. Είναι δύσκολο να διαχωριστούν οι σεισμοί και να παρέχουμε ακριβείς προειδοποιήσεις όταν πολλαπλοί σεισμοί συμβαίνουν σχεδόν ταυτόχρονα ή σε κοντινή απόσταση μεταξύ τους.
  4. Εκτίμηση σεισμικής έντασης: υπάρχουν όρια στην ακρίβεια της εκτίμησης της σεισμικής έντασης με στατιστικό τύπο εξασθένησης, καθώς και όρια στην πρόβλεψη της ενίσχυσης της επιφάνειας του εδάφους.

Εξ αρχής υπήρχε η δέσμευση πως η υπηρεσία θα δουλεύει συνεχώς για την πιο ακριβή έγκαιρη προειδοποίηση και το χρονοδιάγραμμα της, μέσω κοινής έρευνας με το Εθνικό Ινστιτούτο Ερευνών για την Επιστήμη της Γης και την Πρόληψη Καταστροφών.

Πράγμα που φυσικά κι έκανε (σε αυτήν τη χώρα έχουν το χούι να είναι συνεπείς στις υποσχέσεις τους).

Διαβάστε περισσότερα εδώ

πηγη news247.gr